Başlangıç / Vatan KIRIM

Vatan KIRIM

Selim Giray

H. Mustafa Eravcı. 1040’ta (1631) Bahçesaray’da dünyaya geldi. Bahadır Giray’ın oğlu olup 1671-1704 yılları arasında dört defa (1671-1677, 1684-1691, 1692-1699, 1702-1704) Kırım tahtına geçip toplam yirmi üç yıl hanlık yaptı. Babası vefat ettiğinde (1637) çocuk yaşta olduğundan Ablan ailesinden Mirzaş Ağa’nın gözetiminde yetişti. Sonraları amcası III. İslâm Giray’ın himayesine girdi. …

Devamı »

Kazan Hanlığı

. Ahmet TEMİR . Altın Ordu Hanlarından Cambek’in 1357’de ölümünden sonra ortaya çıkan taht kavgaları ve Aksak Timur ile Toktamış arasında 1391 ve 1395’lerde cereyan eden savaşlar neticesinde zayıf düşen Kıpçak ilinde, “Kazan Hanlığı”, “Astrahan Hanlığı”, “Kırım Hanlığı”, “Sibir Hanlığı” gibi daha küçük Türk devletleri meydana geldi ve büyük Altın …

Devamı »

II. HACI GİRAY

Halil İNALCIK (ö. 1100/1689) Kırım hanı (1683-1684). 1648 yılında doğdu. I. Selâmet Giray’ın torunu ve Kalgay Kırım Giray’ın oğludur. Boyunun kısalığından dolayı halk arasında “üzengisi uzun” lakabı ile anılır. Kırım Hanı Murad Giray ile kardeş çocuklarıdır. Babasının vefatından sonra I. Selim Giray Han ile birlikte Avusturya savaşlarına katıldı. Gerek bu …

Devamı »

I. Hacı Giray

Ahmet MUTLU (ö. 871/1466) Kırım Hanlığı’nın kurucusu. Cengiz Han’ın oğlu Cuci’nin soyundan gelmekte olup şeceresi tarihçiler tarafından farklı şekillerde kaydedilir. Leh kaynaklarının onu amcası Devlet Berdi ile (Birdi) aynı kişi olarak göstermesi tamamen yanlıştır. Kırım’ın bağımsızlığı için ilk mücadele Hacı Giray’ın dedesi Taştimur tarafından başlatılmıştı. Taştimur bu mücadelede kısa bir …

Devamı »

Giray Hanedanı

GİRAY Halil İNALCIK XV. yüzyıl başından 1783’e kadar Kırım’da hüküm süren hânedan. Giray sülâlesi, Cengiz Han’ın oğullarından Cuci Han’ın küçük oğlu Togay Timur’a bağlanmaktadır. Togây Timur’un oğullarının Kırım’la ilgisi, Öreng Timur’un Altın Orda hükümdarı Mengü Timur’dan (1266-1280) Kırım ve Kefe’yi yurtluk olarak almasıyla başlar. 1359’da Altın Orda’da hanlık için başlayan …

Devamı »

Mustafa Edige Kırımal

Mustafa Edige Kırımal (d. 1911 Bahçesaray, Kırım – ö. 1980 Münih, Almanya) Kırım Tatarlarının diasporada yaşayan liderlerindendi. Babası Mustafa Şinkiyeviç Polonya Tatarlarındandır. Aile I. Dünya Savaşı öncesinde Kırım’a yerleşmiştir. İlk öğrenimine Yalta yakınlarındaki Dereköy’de başlamış, daha sonra Yalta’daki Rus Lisesi’ne devam etmiştir. Yüksek öğrenimini Akmescit Pedagoji Yüksek Enstitüsü’nde tamamlamıştır. Sovyet …

Devamı »

Kırım – Rus İdaresi Dönemi

Hakan KIRIMLI. 1783’te Kırım’ı ilhak eden Rusya burada askerî bir idare kurdu. Bunun yanında ülkenin iktisadî kaynaklarının, nüfusunun, sosyal yapısının ve ahalisinin hayat tarzının tesbiti için eski hanlık yöneticilerinden bazılarının da görevlendirildiği geçici bir Kırım mahallî hükümeti tesis edildi. Gereken verilerin toplanmasıyla bu geçici idare vazifesini tamamladı ve 1784 başlarında …

Devamı »

Kırım Türkleri’nin Büyük Düşünürü Bekir Sıtkı Çobanzâde

Hüseyin ALBAYRAK. Ölümünün 75. Yılında Uluslar büyük evlâtları ile solun alır. İşte Çobanzâde Bekir Sıtkı da bu büyük kişilerden biridir. Kırım Türklerinin bu büyük bilim adamı, şair ve düşünürü, Komünist Rusya’nın zulmüne uğrayan binlerce Türk düşünüründen biri olarak, 75 yıl önce kurşuna dizilerek katledilmişti. Verdiği mücadele yanı sıra o zor …

Devamı »

Tarihin Satır Arası – 3.Bölüm | Göç Tarihi

Konu: Göç Tarihi Konuk: Prof. Dr. Ömer Turan – Prof. Dr. Hakan Kırımlı Ezberlenmiş şemaların ötesinde, objektif, analitik, alternatif bir tarih programı… İslam coğrafyasının zihin haritası, gündemdeki tartışmaların tarihi arka planı ve çok daha fazlası Doç. Dr. Akif KİREÇÇİ’nin sunumu ile Tarihin Satır Arası’nda.

Devamı »

Mesud Geray Sultan’ın Hikâyesi

KIRIM HARBİ’NDE KIRIM HANEDÂNINDAN BİR SULTAN: MESUD GERAY SULTAN’IN HİKÂYESİ Hakan KIRIMLI. Kırım Hanlığı’nın hükümdar hanedânı olan Gerayların Cengiz Han soyundan indiğine inanılır. Bu özelliği ile Geray hanedânı XVIII. yüzyıl sonlarına kadar, hatta ondan sonraları da İslâm âleminin en önemli ve meşruiyeti tartışılmaz hanedânlarından biri olarak görülmüş, bu meyanda Osmanlı …

Devamı »